Sphalerit

Qallunaatut atia: Sphalerit
Tuluttut atia: Sphalerite
Mineralitut suussusia: Sulfiderit

Sphalerit aamma taaneqartarpoq zinkblende. Zinkimik (Zn) pissarsiviusartutut pingaaruteqarpoq, mineralimut galenamut ilanngullugu nassaassaasarluni, tassanngaanniit aqerloq (Pb) piiarneqartarpoq.

Ilisarnaatai
Sphalerit galenamiit acanthitimillu immikkoortikkuminaatsuuvoq. Assigiinngissutaasa annersaraat sphalerit sakkortumik qinngorneqarmat diamantitut. Krystalii qernertuugajupput, aammali qalipaateqarsinnaallutik kajortumik, sungaartumik, aappalungusersumik, qorsummik ilaatigullu qaqortuusinnaallutik.

Atorneqarnera
Zink atorneqartarpoq sisammik galvaniseeriinermi aamma kanngussammut (messing) zinkimik kanngussammillu akuukkamut. Zink atorneqartarpoq batteriinut, nakorsaatinut qalipaammullu, kiisalu zinkpladiliornermi. Sphalerit ilaatigut pinnersaasiarineqartarpoq.

Foto: Bjarne Ljungdahl
Paasissutissat
  • Sorlernut ilaava: Aatsitassanik pilersitsisartunut
  • Mangissusia: 3,5-4
  • Tangertussusia: 4
  • Kemiimi formelia: ZnS
  • Qalipaataa: Qernertoq, sungaartoq, aappaluttoq aamma kajortoq
  • Kigarlugu qalipaataa: Qaqortoq
  • Qillarissusia: Orsupalittutut isikkulik diamantitut qillertoq
Nalunngiliuk?
Sphaleritimiit zinkiliornermi assigiinngitsut pissarsiarineqarsinnaapput, taakkunannga cadmium (Cd) pissarsiarineqartarluni, batteriini immeqqinneqarsinnaasuni, qalipaatini aammalu plastikkiliornermi atorneqartarluni.